| |
 |
| Ethische Perspectieven |
|
| Cirkels van zorg: Ethisch omgaan met ouderen. |
|
 |
Chris Gastmans |
| |
Leuven/Baarn, Davidsfonds/Ten Have- 2005 |
|
| |
De ouderenzorg wordt vandaag de dag gekenmerkt door een toenemende complexiteit. Men denkt in dit verband spontaan aan de gevolgen van de vergrijzing en de algemene druk voor (steeds) meer efficiëntie en flexibiliteit binnen de gezondheidszorg. Daarenboven worden mensen die op één of andere manier bij de zorg voor ouderen betrokken zijn – als hulpverlener, vrijwilliger, beleidsverantwoordelijke of familie – met steeds moeilijkere problemen geconfronteerd.
Binnen deze context is het ethisch verantwoord zorgen voor ouderen niet vanzelfsprekend. Meer zelfs, ethisch verantwoorde zorg voor ouderen staat onder druk.
Hoe kan men bijvoorbeeld de menswaardigheid van een dementerende oudere persoon zo veel mogelijk respecteren bij het nemen van beslissingen over kunstmatige voedsel- en vochttoediening of de afbouw van andere medische behandelingen?
Niet alleen beslissingen die te maken hebben met leven en dood kunnen vragen oproepen, maar ook heel dagelijkse zaken. Moet men iemand verplichten om te eten?
Hoe reageert men op een persoon die zich zelf nog kan wassen, maar dat niet meer wil?
Is het verantwoord om een gedesoriënteerde persoon in een stoel met voorzettafel te zetten om te vermijden dat hij ronddwaalt?
Cirkels van zorg biedt zorgverleners kapstokken om deze ethische vragen te structureren. Het boek is bedoeld om zorgverleners te ondersteunen bij het uitstippelen van een ethisch gedragen zorgpraktijk. De zorgvisie die in het eerste hoofdstuk wordt geschetst, vormt het ethische raamwerk van het boek. Zorg wordt gezien als een cruciaal element in het menselijk bestaan. Mensen dragen zorg voor hun eigen bestaan en voor dat van anderen. Bij zorg gaat het bovendien altijd om meerdere cirkels van zorg.
Niet alleen de oudere persoon, maar ook zijn of haar familieleden en het hulpverlenend team komen hierbij aan bod. Ethisch verantwoorde zorg is een belevingsgericht gebeuren waarbij de zorgrelatie tussen de oudere en de hulpverlener centraal staat. Het respecteren van en de aandacht voor de waardigheid van de oudere persoon is volgens de auteurs de toetssteen van menswaardige ouderenzorg .
De overige zeven hoofdstukken behandelen een waaier van thema’s die het geriatrische zorgproces omvatten: hygiënische zorg, omgaan met vrijheidsbeperkende maatregelen, maaltijdzorg, niet starten met of staken van kunstmatige vocht- en voedseltoediening, afbouw van medische behandelingen, euthanasie en zelfdoding.
Aan de hand van deze hoofdstukken wordt duidelijk hoe de zorgvisie, zoals beschreven in het eerste hoofdstuk, concreet kan worden gerealiseerd. Bij elk thema wordt achtergrondinformatie gegeven die onmisbaar is bij de ethische reflectie en wordt aangegeven welke waarden en normen in het geding zijn.
Zo wordt telkens een kader opgebouwd, waarbinnen de ethische afweging en besluitvorming gestalte kan krijgen. Door het gebruik van casussen en voorbeelden wordt dicht bij de praktijk gebleven, wat het boek levensecht maakt. De praktische wenken door het boek heen zullen zorgverleners helpen bij het zoeken naar het meest menselijk mogelijke, zowel bij ethische keuzes verweven in de dagdagelijkse zorgpraktijk, als bij ethische vragen die opduiken in de zorg voor terminaal zieke ouderen.
Cirkels van zorg is heel vlot geschreven en zal een ruim publiek aanspreken en inspireren. Het boek biedt een nieuwe kijk op wat een kwalitatieve en warme zorgverlening kan zijn. Een aanrader voor zorgverleners en voor allen die ouderen een warm hart toedragen!
|
|
| |
Joke Lemiengre |
|
| Andere Boekbesprekingen |
|
|
|
