Ethische Perspectieven 4 (1994) 3
Ethiek en universiteit in een wereld in crisis
Philippe Van Parijs
De UCL voert de titel van Katholieke Universiteit. Samen met de KU Leuven zou zij zelfs de oudste universiteit zijn die die titel draagt. Met de katholieke kerk van België onderhoudt ze nauwe, institutionele banden. Mettertijd echter heeft ze grondige veranderingen ondergaan. Haar financiering wordt vandaag voor 98% verzekerd door de overheid, en er is steeds meer verscheidenheid gekomen onder haar leden, zo zeer dat de praktizerende katholieken vandaag nog maar een minderheid uitmaken van de universiteitsstudenten en van haar personeel.
Hoe moeten we binnen deze context de identiteit van onze universiteit begrijpen? Kan deze universiteit elk van haar leden met gelijk respect behandelen, het wetenschappelijk onderzoek en het intellectuele leven de nodige vrijheid garanderen, haar verantwoordelijkheid nakomen ten aanzien van de politieke gemeenschap die haar financiert, en niettemin datgene veilig stellen wat er aan waardevols schuilt in de trouw aan de christelijke traditie? Kortom, wat kunnen we terecht verwachten van een Katholieke Universiteit op het einde van de XXe eeuw?
Aan deze vragen werd onlangs een bezinningsnamiddag gewijd, ingericht door de Martin V-groep en door de Hoover leerstoel in Economische en Sociale Ethiek van de UCL. Op deze vragen zal ik ook terugkomen aan het einde van mijn betoog. Maar eerst wil ik proberen wat afstand te nemen om na te denken over de plaats van de ethiek en de situatie van de universiteit in een wereld in crisis, zoals de ietwat hoogdravende titel van deze bijdrage suggereert.
De uitdrukking ‘wereld in crisis’ is bijzonder vaag. Ze drukt ten minste de idee uit dat we ons tegelijkertijd in een kritieke periode bevinden, die beslissend is voor de grote lijnen van onze toekomst, en in een pijnlijke periode, die velen onder ons zwaar valt. Ik zal hier niet proberen om ‘de’ crisis van de huidige wereld nauwkeurig en omvattend te kenschetsen (ik twijfel overigens of het enkelvoud hier wel past). Ik zal enkel ingaan op drie aspecten die onderling sterk van elkaar verschillen, ook al zijn hun oorzaken en consequenties nauw met elkaar verbonden.
Pagina : 118 - 125