| |
 |
| Ethische Perspectieven |
 |
| Maart - Nummer : 1/1996 |
| |
| Radicale ecologie : gevaarlijke nieuwe heilsleer of weg naar een duurzame toekomst ? |
| Ullrich Melle |
| |
Pagina : 3 - 20 |
 |
| |
Carolyn Merchant onderscheidt in haar in 1992 verschenen boek Radical Ecology vier radicaalecologische stromingen: de diepe ecologie, de spirituele ecologie, de sociale ecologie en het ecofeminisme.1 De spirituele ecologie leunt sterk aan bij de diepe ecologie en heeft veel raakvlakken met of maakt zelfs deel uit van de New-Agebeweging. De sociale ecologie of ook het ecoanarchisme staat zeer kritisch en vijandig tegenover de volgens haar irrationele en regressiefreactionaire tendensen binnen de diepe ecologie en het ecofeminisme.
Het ecofeminisme is dan weer verdeeld in enerzijds een eerder spiritueelecologische variant en anderzijds een eerder ecomarxistische of sociaal-ecologische variant.
Alleen de sociale ecologie is een school die beschikt over een uitgewerkte canonieke leer, over een schoolhoofd dat het leergezag uitoefent — aan het hoofd van deze school staat haar stichter, de Amerikaanse eco-anarchist Murray Bookchin — en over aanhangers die zich tot de school bekennen, die het leergezag aanvaarden en de leer verspreiden, toepassen en verfijnen.2 Het ecofeminisme daarentegen is slechts een nogal heterogene stroming of beweging die een grote verscheidenheid van opstellingen en visies omvat. De algemene noemer bestaat in de gemeenschappelijke vijand — het patriarchaat — en in enkele algemene doelstellingen. Ook de diepe ecologie is meer een stroming dan een school, maar ze kent een grotere eenheid dan het ecofeminisme en ze heeft met de Noorse filosoof Arne Naess een binnen de stroming algemeen aanvaarde autoriteit.
Als men elk van de vier radicaal-ecologische tendensen in één korte, sloganeske zin zou willen karakteriseren, kan men stellen: kenmerkend voor de sociale ecologie is dat zij het ecologische probleem als een sociaal probleem benadert. Typerend voor de diepe ecologie is het biocentrisch egalitarisme. Kenmerkend voor de spirituele ecologie is de stelling dat aan de kosmische evolutie een spiritueel principe of een spirituele kracht ten grondslag ligt. Karakteristiek voor het ecofeminisme is de stelling dat de onderdrukking van de vrouw en de vernietiging van de natuur dezelfde wortels hebben in het patriarchaat.
Het is hier uiteraard niet mogelijk om een enigszins volledig beeld te geven van de verschillende radicaal-ecologische stromingen, van de verschilpunten tussen hen of van de stand van de discussie binnen de verschillende stromingen. Ik zal in het volgende niet meer dan een inleidende schets geven van enkele centrale denkbeelden en gevoeligheden van de radicale ecologie. |
 |
151,39 Kb |
 |
|
|
|
| Recentste uitgave 15/1 (2005) |
 |
 |
|
|
|
|
|
|
|
| Centra |
 |
 |
 |
Centrum voor Agrarische Bio- en Milieu-Ethiek |
 |
Centrum voor Biomedische Ethiek en Recht |
 |
Centrum voor Economie en Ethiek |
 |
Centrum voor Ethiek en Waardeonderzoek |
 |
Centrum voor Ethiek, Sociale en Politieke Filosofie |
 |
Chaire Hoover d'Ethique Economique et Sociale |
 |
Ethics.be |
 |
Master in Applied Ethics |
 |
Multatuli-lezing |
 |
Overlegcentrum voor Ethiek |
 |
SPES-Forum Vzw |
|
|
|
|