| |
 |
| Ethische Perspectieven |
|
| Juni - Nummer : 2/1996 |
| |
| "Euthanasie en 'het goede leven'" met een commentaar van Paul Schotsmans |
| Paul Schotsmans |
| Trudo Lemmens |
| |
Pagina : 72 - 83 |
|
| |
Er wordt wel eens gezegd dat mensen sterven zoals ze geleefd hebben. De grapjas zou, terwijl hij z’n laatste adem uitblaast, nog een laatste mop verzinnen, de gangster zou om het leven komen in een vuurgevecht tijdens een gewelddadige hold-up en de vrome weldoener zou sterven in alle rust met de handen gevouwen. Minder onschuldig zijn de spontane moraliserende associaties waarbij ziekte en lijden in verband worden gebracht met een bepaalde morele levensstijl. “Wie sterft aan AIDS,” zo durven sommigen beweren, “heeft dat zelf gezocht,” of nog: “wordt door God gestraft.”
Het is niet moeilijk om de absurditeit van dergelijke associaties aan te tonen. Zo werd Gandhi brutaal vermoord, en stierven Stalin en Mengele een rustige dood. Dat ziekte, ellende of lijden de normale vergelding zouden zijn voor begane zonden, is inderdaad onzin. Toch blijven mensen deze associaties maken en zoeken ze onbewust vergelijkingspunten tussen iemands morele levenswijze en diens manier van sterven.
Het perspectief op iemands dood blijkt spontaan te worden bepaald door het ethische oordeel over diens leven. En niet alleen de dood van anderen, ook de eigen dood wordt overdacht in het perspectief van opvattingen over een moreel verantwoord leven.
De gangbare ‘voorstellingen over het goede leven’ zijn het resultaat van wat Clifford Geertz ‘betekenisvelden’ (spheres of meaning) heeft genoemd. Dat zijn denkpatronen die zich ontwikkeld hebben op basis van allerlei cultuurhistorische processen, belangrijke gebeurtenissen en allerhande relaties onder andere met medemensen, met de moderne technologie of met de dagelijkse realiteit.
Een ‘betekenisveld’ is aldus een complex netwerk van interacties. Het is de resultante van een wisselwerking tussen een specifiek, voor een deel nieuwe en voor een deel overgeleverde visie op de werkelijkheid. Alle menselijke gedragingen en dus ook ‘sterven’ worden steevast vanuit het perspectief van dergelijke voorstellingen op hun zinvolheid beoordeeld. Het is vanuit deze notie dat we in deze bijdrage de overtuiging dat euthanasie moreel acceptabel is, zullen analyseren. |
|
 113,62 Kb |
|
|
|
|
| Recentste uitgave 15/1 (2005) |
 |
|
|
|
|
|
|
|
|
| Centra |
|
|
 |
Centrum voor Agrarische Bio- en Milieu-Ethiek |
|
Centrum voor Biomedische Ethiek en Recht |
|
Centrum voor Economie en Ethiek |
|
Centrum voor Ethiek en Waardeonderzoek |
|
Centrum voor Ethiek, Sociale en Politieke Filosofie |
|
Chaire Hoover d'Ethique Economique et Sociale |
|
Ethics.be |
|
Master in Applied Ethics |
|
Multatuli-lezing |
|
Overlegcentrum voor Ethiek |
|
SPES-Forum Vzw |
|
|
|
|
