| |
 |
| Ethische Perspectieven |
 |
| September - Nummer : 3/1997 |
| |
| Centrum voor Economie en Ethiek - KU Leuven : 'Ondervraagd of overvraagd : hoe ver reikt de sociale rol van de ondernemer ?' |
| Luk Bouckaert |
| |
Pagina : 204 - 212 |
 |
| |
Op woensdag 12 november 1997 hield het Verbond van Kristelijke Werkgevers en Kaderleden (VKW) in samenwerking met het Centrum voor Economie en Ethiek een colloquium met de titel ‘Redt de ondernemer de samenleving? Eigenbelang en belangeloosheid in de ondernemerscultuur van de toekomst’. Er waren toespraken van Luc Baltussen: ‘De vrije markt onder vuur’ waarin werd ingegaan op de publicaties van Viviane Forrester (‘L’horreur économique’) en Miel Dekeyser (‘Stuur maar een manager’). Prof. R. Burggraeve stelde zijn recentst verschenen boek ‘La socialité de l’argent’ voor en Prof. Luk Bouckaert gaf een lezing met de titel ‘Ondervraagd of overvraagd. Hoe ver reikt de sociale rol van de ondernemer?’ We publiceren de herwerkte versie van deze twee voordrachten.
Op het colloquium werd ook het woord genomen door Dirk Collier (Janssens Pharmaceutica, Beerse) met ‘Verantwoordelijkheid in de praktijk. Bedenkingen bij de K van VKW’. Daarna volgde een debat dat werd geleid door Mark Lambrechts (HBKSpaarbank, Antwerpen) en een slottoespraak van Jos Daniels (ABB verzekeringen, beheerder VKW).
De positie van bedrijfsleiders is in dit maatschappelijk proces dubbelzinnig. Enerzijds worden zij in de rol van de beschuldigde geduwd. Zij beslissen immers over de uitstoot van jobs en voeren om allerlei economische redenen een (overigens goed betaald) afslankingsbeleid. Anderzijds hebben diezelfde ondernemers ook mee de sleutels in handen van toekomstige jobcreatie of van het behoud van tewerkstelling. Zij worden met andere woorden twee keer ter verantwoording geroepen: eenmaal als mede-schuldig aan het falen, anderzijds als mede-verantwoordelijk voor de oplossing.
Dit laatste méér dan vroeger omdat, door de globalisering van de economie, de politiek niet langer het marktspel voldoende sociaal kan corrigeren. De sluiting van Renault is door zijn brutaliteit een perfect beeld van deze tegenstrijdige reacties: de verontwaardiging, de beschuldigingen, de hoop ondanks alles op begrip en redding bij de top van het bedrijf, de politieke onmacht, de gevoelens van onzekerheid en wantrouwen die in het collectief geheugen blijven hangen.
Hoe reageren ondernemers op dit complex van maatschappelijke gevoelens en verwachtingen? In mijn eerste punt schets ik een korte typologie van reacties. Vervolgens onderzoeken we de argumenten van de realisten die menen dat de ondernemer overvraagd wordt (tweede paragraaf). Daartegenover staan dan de argumenten van diegenen (waaronder ikzelf) die geloven dat de sociale rol van de ondernemer aan herziening toe is.
Het naoorlogse model van sociale correctie op de markt moet zelf gecorrigeerd en aangevuld worden door een model van sociaal en ethisch verruimd ondernemerschap. Tenslotte wil ik in mijn laatste punt een verband leggen tussen dit model van verruiming en de verantwoordelijkheidsethiek van de joods-Franse wijsgeer E. Levinas. |
 |
279,35 Kb |
 |
|
|
|
Recentste uitgave 18 (2008) 1 |
 |
 |
|
|
|
|
|
|
|
| Centra |
 |
 |
 |
Centrum voor Biomedische Ethiek en Recht |
 |
Centrum voor Economie en Ethiek |
 |
Centrum voor Ethiek en Waardeonderzoek |
 |
Centrum voor Ethiek, Sociale en Politieke Filosofie |
 |
Centrum voor Wetenschap, Techniek en Ethiek |
 |
Chaire Hoover d'ethique et sociale |
 |
Ethics.be |
 |
|
 |
European SPES-forum |
 |
Herman De Dijn |
 |
Multatuli-lezing |
 |
Overlegcentrum voor Ethiek |
 |
Politeia-conferentie |
 |
SPES-Forum Vzw |
 |
Wetenschap en ethiek |
|
|
|
|